Sensitivity and Specificity

Sensitivity and Specificity ================== (Test kit တစ်ခုရဲ့ Positive ဘယ်လောက်တိတျကျကျပြသလဲ? သိချင်သူများအတွက်သာရည်ရွယ်ပါတယ်။)

 · 2 min read

Sensitivity and Specificity

==================

(Test kit တစ်ခုရဲ့ Positive ဘယ်လောက်တိတျကျကျပြသလဲ? သိချင်သူများအတွက်သာရည်ရွယ်ပါတယ်။)

ရောဂါပိုးရှိမရှိအမြန်စမ်းသပ်တဲ့ Rapid Antigen Test kit နဲ့ ရောဂါခုခံအား antibodies ထွက်မထွက်စမ်းသပ်တဲ့ Rapid Antibodies Test Kit နှစ်ခုစလုံးမှာ "Sensitivity and Specificity" ဟာအလွန်အရေးကြီးပါတယ်။

IgG/IgM positive ဖြစ်မဖြစ် အခုဝယ်လို့ရနေတဲ့ Antibodies Test kit နဲ့ စမ်းသပ်မယ်ဆိုပါစို့။

Sensitivity = IgG/IgM Positive ဖြစ်နေသူဘယ်လောက်ရှိသလဲ အမိဖမ်းနိုင်စွမ်း။

Specificity = IgG/IgM Negative ဖြစ်နေသူကို Negative လို့ ဘယ်လောက်မှန်မှန်ပြနိုင်စွမ်း။

Test kit တစ်ခုကိုဝယ်မယ်ဆိုရင် သူ့ရဲ့ Sensitivity (Positive ဖြစ်သလားရှာတာဘယ်လောက်ကောင်းသလဲ❓) နဲ့ Specificity (Negative မရှိတာဘယ်လောက်တိတိကျကျပြောနိုင်သလဲ❓) ကို ရွေးဝယ်ရပါတယ်။

ဟုတ်ပြီ။ Sensitivity 100% နဲ့ Specificity 100% ဖြစ်တာမရှိဘူးလားလို့မေးရင် မရှိသေးပါ။

Sensitivity ကောင်းရင် Specificity ကျပါတယ်။ နှစ်ခုစလုံးအကောင်းဆုံးဖြစ်အောင် မျှချေကိုယူပြီး ဒီဇိုင်းထုတ်ကြပါတယ်။

ကဲ ... အခုတလော လူတွေစစ်နေတဲ့ IgG/IgM antibodies ထွက်မထွက်စစ်နေတဲ့ Test kit ရဲ့ #တိကျမှုအကြောင်းပြောကြပါစို့

အားလုံးက IgG ဆိုတဲ့ ကိုယ်ခံအားထွက်တယ်ဆိုရင် ဘယ်လောက်သေချာသလဲကို သိချင်ကြပါတယ်။

IgG ဆိုတာအကြမ်းဖျင်းအားဖြင့် လူမှာ 🦠 ရောဂါပိုးစဝင်ပြီး (၁၄) ရက်အကြာလောက်မှာထွက်တဲ့ ရောဂါခုခံအားပါ။ အဲ့ဒီ IgG လိုင်းလေးပေါ်ရင် IgG positive ဖြစ်တာဘယ်လောက်သေချာသလဲ❓

ဥပမာ - 🇸🇬စင်ကာပူ Camtech ရဲ့ antibodies Test kit ကသူ့စာရွက်ထဲမှာရေးထားချက်အရ ...

▪️ရောဂါလက္ခဏာတစ်ခုခုပြအပြီး (၇) ရက်အကြာမှာစစ်ရင် IgG/IgM Sensitivity က 87•5% ရှိတယ်။

သဘောကအဲ့ဒီ (၇) ရက်အကြာမှာ IgG /IgM တကယ်ထွက်နေသူ (၁၀၀) ရှိရင် သူက (၈၈) ယောက်ကို IgG သို့မဟုတ် IgM Positive လို့အမှန်သိနိုင်တယ်။ ကျန်တဲ့ (၁၂) ယောက်ကလွတ်သွားနိုင်တယ်။ အဲ့ဒီအချိန်က antibodies စထွက်ကာစ အချိန်အပိုင်းအခြားကိုး။

▪️ ရောဂါလက္ခဏာတစ်ခုခုပြအပြီး ( ၁၀) ရက်အကြာမှာစစ်ရင် Sensitivity က 95% ရှိတယ်။

သဘောကအဲ့ဒီ (၁၀) ရက်အကြာမှာ IgG/IgM တကယ်ထွက်နေသူ (၁၀၀) ရှိရင် သူက (၉၅) ယောက်ကို IgG သို့မဟုတ် IgM Positive လို့အမှန်သိနိုင်တယ်။ ကျန်တဲ့ (၅) ယောက်ကလွတ်သွားနိုင်တယ်။

▪️ ရောဂါလက္ခဏာတစ်ခုခုပြအပြီး ( ၁၃) ရက်အကြာမှာစစ်ရင် Sensitivity က ၁၀၀% ရှိတယ်။

သဘောကအဲ့ဒီ (၁၃) ရက်အကြာမှာ IgG/IgM တကယ်ထွက်နေသူ (၁၀၀) ရှိရင် သူက (၁၀၀) ယောက်ကို IgG သို့မဟုတ် IgM Positive လို့အမှန်သိနိုင်တယ်။ လွတ်သွားနိုင်ခြေမရှိသလောက်ပဲလို့ ဆိုတယ်။

👉 ဒါက IgG/IgM Positive သမားကိုရှာနိုင်စွမ်းနော်။

IgG/IgM တကယ်မထွက်သေးတဲ့ IgG Negative သမားကို IgG/IgM Positive လို့ "မှားမပြနိုင်ခြေ" Specificity က 100% ရှိတယ်တဲ့။ သဘောက သူ့မှာ IgG/IgM မထွက်ပဲထွက်တယ်လို့ လုံးဝမှားမပြဘူးဆိုတဲ့သဘော။

[သို့သော် သူတို့စမ်းသပ်ထားတာက ကပ်ရောဂါစကာစတုန်းကနမူနာနဲ့စမ်းထားတာ။ အခု Variant အခြေအနေမှာဘယ်လောက်တိကျသလဲ? အခုလက်ရှိ ရာနှုန်းလားမသိရပါ]

တချို့ Test kit တွေက ထုတ်တဲ့နိုင်ငံကညံ့ရင်ညံ့သလောက် စာရွက်ထဲမှာ 90% ရေးထားလည်း #သူ့ရဲ့တကယ်မှန်နိုင်ခြေဟာ 30% ပဲရှိပါတယ်။

ကိုဗစ်စကာစမှာ တရုတ်ပြည်က Test kit တွေကိုအားကိုးချိန်မှာ 30% လောက်ပဲမှန်ခဲ့လို့ အနောက်နိုင်ငံတွေမှာ အကြီးအကျယ်ပြဿနာတက်ခဲ့ပါတယ်။

အဲ့ဒီတော့ Test kit ကိုဝယ်မယ်ဆိုရင် Test kit ဘယ်နိုင်ငံလဲ၊ Test kit ဘာဘရန်းလဲ၊ သိဖို့လိုပါတယ်။ Sensitivity and Specificity ဘယ်လောက်ရှိသလဲကိုလည်းသိဖို့လိုပါတယ်။

Sensitivity and Specificity အကြောင်းကို ဗဟုသုတရလိုသူတွေကို ထပ်ရှင်းပြပါမယ်။

၁၉၄၇ ခုနှစ်က အမေရိကန် ဇီဝစာရင်းအင်းပညာရှင် Jacob Yerushalmy ကစတင်ပြီး Sensitivity and Specificity ကိုအဆိုပြုခဲ့တာပါ။

Sensitivity ကိုလိုချင်ရင် Test kit က Positive ပြနေတဲ့ အရေအတွက်ကို (Positive ပြသူ + Positive ဖြစ်ရဲ့သား နဲ့ Positive မပြသူ) အရေအတွက်နဲ့စားရတယ်။

Test kit ထုတ်တဲ့ ကုမ္ပဏီက အခြားနည်းနဲ့စမ်းလို့ #သေချာသိပြီးသား P သမား ၁၀၀၀ ကို သူ့ Test kit နဲ့စမ်းလို့ P ပြတာ ၉၉၅ ယောက်ရှိရင် (၉၉၅ ÷ ၁၀၀၀) သူထုတ်တဲ့ test kit ရဲ့ sensitivity က 99•5% ပဲ။

Specificity ကိုလိုချင်ရင် Test kit က Positive မပြတဲ့ #တကယ့် Negative အရေအတွက်ကို (Positive အဖြစ်မှားပြသူ + Negative ဖြစ်လို့ Positive မပြသူ) အရေအတွက်နဲ့စားရတယ်။

နားတော့ရှုပ်သွားမှာပဲ။ သေချာပြန်ဖတ်ပြီး စဉ်းစားရတယ်။ ပုံကြည့်ရင်ရှင်းတယ်။

သဘောက Positive မဟုတ်တာသေချာတဲ့ Negative လူ ၁၀၀၀ ကို သူ့ Test kit နဲ့စမ်းလို့ မှားပြီး ၄ ယောက်က P လို့ပြရင် (၉၉၆ ÷ ၁၀၀၀) သူထုတ်တဲ့ test kit ရဲ့ specificity က 99•6% ရှိတယ်။

IgG ကို သူ့ထက်ပိုတိတိကျကျသိချင်ရင် quantitative serology test လုပ်ရတယ်။

အဲ့ဒီ Serology test (၄) မျိုးအကြောင်းကို Serology test များခေါင်းစဉ်နဲ့ ဆက်ရေးပါမယ်။

အဲ့ဒီတော့မှ IgG တကယ်ပေါ်မပေါ် အလုပ်လုပ်မလုပ်ဘယ်လိုစမ်းလဲသိမှာဖြစ်ပါတယ်။

Richard Myo Thant

4-August -2021



No comments yet

No comments yet. Start a new discussion.

Add Comment